Tag: kunst
Pagina 3/3
Kristallografen congres Cambridge, 1960
Op 19 augustus 1960 hield Escher een voordracht tijdens het Fifth Congress and General Assembly of the International Union of Crystallography. Hij was voor dit congres uitgenodigd door Prof. Dr. Carolina H. MacGillavry, hoogleraar in de chemische kristallografie aan de Universiteit van Amsterdam. In 1950 was ze tot het eerste vrouwelijk lid benoemd van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. MacGillavry was een groot bewonderaar van Escher en in 1965 zou ze het boek Symmetry Aspects of M.C. Escher’s Periodic Drawings publiceren. Voor kristallografen waren de vlakvullingen, waaraan Escher jarenlang werkte in zijn tekenschriften, ideaal lesmateriaal. Zijn patronen zijn zeer …
Lees meer
Knopen met Albert Flocon
In maart 1965 ontmoette Escher de Franse kunstenaar en professor Albert Flocon, docent aan de prestigieuze l’École des Beaux-Arts in Parijs. Flocon maakte vooral kopergravures en was net als Escher gefascineerd door het mysterie van het perspectief. Vooral het bolperspectief, een vorm die ook Escher meerdere malen heeft toegepast (denk aan Hand met spiegelende bol, Balkon, Drie bollen II, Druppel en Zelfportret in bolspiegel). Flocon hanteerde de Franse naam, La perspective curviligne (kromlijnig perspectief). Samen met collega André Barre publiceerde hij in 1967 een boek over dit bijzondere perspectief: La Perspective curviligne de l’espace visuel à l’image construite. …
Lees meer
De werelden van M.C. Escher
Op 7 juni 1968, vandaag precies 50 jaar geleden, opende De werelden van M.C. Escher, de eerste Nederlandse overzichtstentoonstelling van M.C. Escher in het Haagse Gemeentemuseum. De directe aanleiding was Eschers 70ste verjaardag, op 17 juni dat jaar. Het was zeker niet zijn eerste expositie, maar het was wel voor het eerst dat een belangrijk kunstmuseum op eigen initiatief een overzicht toonde van zijn hele werk, benaderd zowel vanuit de kunstgeschiedenis als vanuit Eschers eigen systematiek. De opening was een groot succes. Escher was er met zijn vrouw Jetta door zoon Jan naartoe gereden. De aula …
Lees meer
The Square
De wereld van de moderne kunst is een makkelijk doelwit voor satire. De pretenties en wollige taal vragen om erom geridiculiseerd te worden. In de openingsscène van The Square wordt de Zweedse museumdirecteur Christian (Claes Bang) geïnterviewd door Amerikaanse journaliste Anne (Elizabeth Moss). Zij stelt hem juist die vraag: wat betekenen die wazige teksten over zijn tentoonstelling nou eigenlijk? Maar Christian blijft schermen met termen als ’topos’ en ‘mega-expositie’. Maar regisseur Ruben Östlund laat het niet bij grappen over de kunstwereld. Hij laat zien hoe de elite losgeweekt is van de maatschappij en hun moraal en mededogen heeft uitbesteed. Östlund …
Lees meer
De bol van Escher
De Volkskrant schrijft een langzaam groeiende serie over de naoorlogse Nederlandse popcultuur. In 100 voorwerpen legt de krant deze geschiedschrijving vast, met aandacht voor gebruiksvoorwerpen, decorstukken, sportattributen, kledingstukken en ook voor kunstobjecten. Kunstredacteur Mark Moorman schreef een stuk over de houten bol met hagedissen die Escher in 1949 uit beukenhout sneed. De bol is 14 centimeter in doorsnee. Het rijke oeuvre van graficus M.C. Escher kent er maar drie: een met vissen, een met menselijke figuurtjes en een (zie foto) met hagedissen. Schitterend voorwerp, maar bepaald niet bedoeld als een soort stressbal. Escher …
Lees meer
Loving Vincent
In de documentaire China’s Van Goghs (2016) kijken Xiaoyong Zhao en zijn collega-schilders, tijdens een spaarzaam pauzemoment, naar Lust for Life (1956). In deze film van Vincente Minnelli kruipt Kirk Douglas in de huid van Vincent van Gogh. Ondanks de cultuur-, tijds- en oplageverschillen is het voor de Chinese schilders niet moeilijk mee te leven met hun getroebleerde collega. Voor de Westerse markt kopiëren ze aan de lopende band werken van Van Gogh en andere grote meesters en verdienen daar een schamel loon mee. Ze hebben net opdracht gekregen om 800 ‘Van Goghs’ te maken in 40 dagen voor hun …
Lees meer
Lilith
Ik was gisteren te gast bij Den Haag FM. Voor het programma Woordenrijk besprak ik daar een werk uit Galerie Barbette. Ik koos voor het werk Lilith van de Haagse kunstenaar Floris Duijvestein. Indrukwekkend groot en erotisch is het, heel anders dan de Lilith die ik al kende. De Prerafaëlitische schilder Dante Gabriel Rossetti maakte in 1866-1868 namelijk een versie waarin ze veel enigmatischer is en eerder platonische dan vleselijke liefde uitstraalt. Rossetti maakte ook een sonnet bij het werk. In de uitzending praat ik over Lilith en lees in het sonnet van Rossetti voor.
Lees meer
25 jaar Photoshop
Mooi stuk van Arno Haijtema over het 25-jarig bestaan van Photoshop waarvoor ik een terugblik heb geschreven over het ontstaan van het programma, de rol van David Hockney en de eerste foto die erin beschikbaar was. Twee broers, een lasso en een toverstaf Aan de basis van het meest succesvolle beeldbewerkingsprogramma ooit staan twee broers die elkaar blindelings aanvoelden. Ze verzonnen een product dat in 25 jaar enorm geëvolueerd is maar dat in de kern nog steeds hetzelfde is: een toverdoos waarvan de grenzen bepaald worden door de creativiteit van de gebruiker. Die toverdoos kon aanvankelijk op scepsis rekenen van fotografen. …
Lees meer
Blockbusterboosheid
De Late Rembrandt is voorbij. De meer dan 100 schilderijen, tekeningen en prenten die Rembrandt in de laatste periode van zijn leven maakte, gaan terug naar hun eigenaren over de hele wereld. Een tentoonstelling vol superlatieven die je niet mocht missen. Toch heb ik dat heel bewust wel gedaan. In 2011 kwam staatssecretaris Halbe Zijlstra met zijn plannen voor de Nederlandse museumsector. Heel kort door de bocht kwam het erop neer dat de overheid de musea ‘los’ liet en ze de opdracht gaf hun eigen broek op te gaan houden. Cultureel ondernemerschap heet dat. Het geschreeuw was niet van de …
Lees meerVan Abbemuseum wil zelfstandig worden
Het Van Abbemuseum wil zich per 1 januari 2017 losmaken van de stad Eindhoven. Als zelfstandig museum hoopt het slagvaardiger en ondernemender te worden. Maar financieel blijft het museum afhankelijk van de gemeente. Zakelijk directeur Anastasia van Gennip geeft toe dat het een optimistisch scenario is. Ze gaat er echter van uit dat de Eindhovense politiek akkoord gaat. Het museum zal 2016 dan gebruiken om zich voor te bereiden op de zelfstandige status. Het Van Abbemuseum heeft een jaarbegroting van 6,5 miljoen euro. De gemeente betaalt daarvan nu ruim 4 miljoen euro. Het is niet zo dat het museum afstand …
Lees meerMauritshuis exposeert kunstschatten van ‘The Frick’
In het Mauritshuis is vanaf 5 februari de tentoonstelling The Frick Collection – Kunstschatten uit New York te zien. Een bijzondere gebeurtenis omdat het New Yorkse museum haar topstukken zelden uitleent. Dankzij zorgvuldig relatiebeheer lukte het de directie van het Mauritshuis toch ze in bruikleen te krijgen. In totaal 36 stukken, met daarbij werk van onder anderen Van Eyck, Gainsborough, Constable en Ingres is te zien. Het Haagse museum leende eerder werk uit aan dat in New York, waaronder Het meisje met de parel (1665) van Vermeer en Het Puttertje (1654) van Carel Fabritius. De tentoonstelling waarin ze te zien …
Lees meerRotterdamse Museumnacht gaat toch door
Het leek er niet op dat het goed zou komen maar het is toch gelukt. De Rotterdamse musea leggen hun ruzie bij en organiseren samen de Rotterdamse Museumnacht 2015. Het wordt wel een sobere editie. Toen de zes musea aan het Museumpark zich uit de organisatie van de Museumnacht terugtrokken leek dat de doodsteek voor het evenement. Ze wilden hun museum gratis openstellen, zonder gedoe met passe-partouts en daaraan gekoppeld gratis vervoer. Dat was tegen het zere been van de vele kleinere musea en galeries in de stad. Die gebruikten de nacht om hoge bezoekersaantallen te trekken waarmee ze konden …
Lees meer
Watching the Nachtwacht
Het blijft toch fascinerend. Dat gekrioel voor de Nachtwacht waarin elke kijker vecht voor een rustig plekje om alleen te zijn met het beroemdste schilderij van Nederland. Gelukkig is het groot dus er is ruimte voor allemaal. Het is mooi om te zien hoe veel mensen aan de slag gaan met de uitlegkaarten die verstrekt worden, maar het fotograferen van Rembrandts schutterstuk en van andere kunstwerken in een museum heb ik nooit begrepen. ‘I was there’, ok. Maar dan moet je er op z’n minst een selfie van maken. Het schilderij zelf en de andere duizenden collectiestukken zijn in hoge …
Lees meer
Homo ludens musealis
De Museum Experience. Twee woorden die best logisch naast elkaar geplaatst kunnen worden, maar de ‘experience’ werd in het museum altijd vooral subjectief/impliciet beleefd. Elke bezoeker ervaarde het museum op een eigen manier, afhankelijk van diens sociale achtergrond, opleiding, staat van zijn op de bewuste dag, enzovoort. Het museum was een belevenis, maar die belevenis was wel steeds anders. In de afgelopen jaren is dat concept steeds meer gaan schuiven naar een objectieve/expliciete belevenis. De kennis die een bezoeker vergaart wordt via een route en in hapklare brokken gepresenteerd, in de vorm van een spectaculaire tentoonstelling. De zintuigen hebben het druk …
Lees meer