Thriller kwam uit aan het einde van 1982 en de singles beheersten de radio in het jaar daarop. Ik was 12/13 jaar en was volledig ‘in awe’, zoals zovelen. De muziek was geweldig en de clips nog beter. Ik hield Michael Jackson in de gaten en in de zomer van 1984 kocht ik het Jacksons album Victory. Ook dat vond ik goed, al had ik wel door dat het minder was dan Thriller. Kort daarop werd mijn aandacht echter volledig gegrepen door Prince die met Purple Rain en de singles daarvan voortdurend op de radio was in het najaar van 1984. In 1988 kocht ik nog wel het album Bad en draaide dat ook regelmatig maar mijn muzieksmaak was zo verbreed en veranderd dat Michael er niet meer goed inpaste. Hij bleef echter een geweldige artiest, zij het met wat excentrieke kanten. In de film Michael komen die wel aan bod maar het dient vooral als achtergrond voor een idealistische kijk op de superster.
Door de nadruk te leggen op Michael Jacksons jeugd in het kleine huis in Gary, Indiana en zijn opmars naar supersterrenstatus, gaat de film volledig voorbij aan de schandalen die hem vanaf 1993 tot aan zijn dood in 2009 teisterden. De film stopt in 1988. Neverland is in deze film een onschuldige en mythische plek, zonder de latere negatieve bijklank. Het project is goedgekeurd en geautoriseerd door de erfgenamen van Jackson en dat is te merken. Het is geen onderzoek naar wie Michael werkelijk was, maar een poging tot het herstellen van zijn publieke imago. Dat lijkt redelijk gelukt, de film is een kassucces. Er schijnt een vervolg te komen waarin wel aandacht zal moeten zijn voor de negatieve kanten, ben benieuwd hoe ze dat op gaan lossen.
Het succes van dit deel is vooral te danken aan de casting van Michaels neef, Jaafar Jackson, in de hoofdrol. Jaafars stemgebruik, zowel bij het spreken als bij het zingen, en zijn geweldige dansstijl lijken griezelig veel op die van Michael. Jaafar weet zowel de verlegenheid als de magnetische aantrekkingkracht van de superster over te brengen. Al blijf ik me er toch voortdurend van bewust dat dit niet Michael is maar iemand die erg op hem lijkt. Maar voor de rest duikelt de film in elke valkuil die zo kenmerkend is voor biografische films. Stapsgewijs gaat Michael door de belangrijke momenten, elk cliché afvinkend. Vanaf zijn kindertijd bij de Jackson 5, de pogingen om daarvan los te breken en zelf zijn albums Off the Wall (1979) en Thriller te maken. De film belicht diverse mijlpalen, van het leren van de eerste danspassen, de eerste optredens, de fascinatie voor Charlie Chaplin, de komst van chimpansee Bubbles en de iconische televisieoptredens en tournees. Daarbij kon het legendarische optreden tijdens het feest voor 25 jaar Motown in 1983, waarbij hij voor het eerst zijn Moonwalk demonsteerde, uiteraard niet ontbreken.
De film leunt echter zo sterk op deze losse momenten dat er nauwelijks een rode draad is die het mager uitgewerkte verhaal bij elkaar houdt. De enige constante is Michaels relatie met zijn vader Joe (Colman Domingo), de man die in z’n eentje het kwaad in Michaels leven belichaamt. Hij moet zich van Joe bevrijden om zijn eigen weg te gaan en zijn artistieke belofte waar te maken, en hoewel dat vast waar is geweest voelt het toch als een cliché. Ook omdat Domingo de hele film dezelfde toon aan slaat. Daartegenover staat moeder Katherine die alleen maar lief en begripvol is. De broers en zus Latoya dienen alleen als achtergrond en jongste zus Janet, die zelf ook enorm succesvol was en daarop terugkeek in deze docu, ontbreekt zelfs helemaal. Buiten de muziekscenes speelt Jaafar Jackson Michael als een zachtaardige excentriekeling die meer van dieren dan van mensen houdt. Een neiging die wat alarmbellen af zou moeten laten gaan (teken van een zeer moeilijke jeugd?, de stress van de roem?), maar hier hoogstens als een onschuldige eigenaardigheid gezien wordt. Michael wordt neergezet als een buitengewoon getalenteerde, gevoelige ziel, terwijl alles wat ook maar enigszins problematisch is onder het tapijt wordt geveegd. En Michael was inderdaad bovennatuurlijk goed (kijk maar naar dat optreden hierboven), maar hij was ook een getroubleerd persoon die wel wat psychologische hulp had kunnen gebruiken. Nu rest een film die met oogkleppen naar Michael Jackson kijkt en een tragisch en gecompliceerd leven omzet in hagiografie.
Wat de film wel voor elkaar heeft gekregen is het oprakelen van mijn Michael-nostalgie. Ik draai weer zijn muziek en ik heb de agenda teruggevonden die ik had toen ik 14 was. Volledig volgeplakt met Michaelfoto’s.
